Ik gun onze docenten de oude Philips-slogan!
Afgelopen week zijn we op het hbo weer gestart. Het is bijzonder dat je en masse tegelijk begint. Dat zie je eigenlijk alleen in het onderwijs. En wat ziet iedereen er ook weer goed uit! Of je nu naar het diepe zuiden, het hoge Noorden of gewoon thuis was gebleven, iedereen had een gezonde zomerse teint gekregen. Mooi dat je elkaar na vijf weken weer een knuffel geeft en erop inzet om met elkaar de schouders onder een nieuw collegejaar te zetten. Maar eerst worden vakantieverhalen vrolijk gedeeld, is er tijd voor een lach en een traan. Vaak zeggen mensen dat ze de vakantievibe van rust en vrijheid zo lang mogelijk aan willen houden. Dat wordt breed gedeeld, ik hoop er ook ieder jaar op. Maar in de waan van de dag blijkt dit helaas vaak ijdele hoop…
Werkdruk en energielekken zitten ook vaak in wat we elkaar aandoen
Een collega gaf tijdens een plenair moment aan: wat knap dat iedereen zo flexibel is in het hbo en continu kan veranderen, meebewegen, nieuwe taken oppakken et cetera, et cetera. Een compliment waarin ook een waarschuwing zit: in beweging zijn kan altijd wel, maar rust is ook belangrijk. Om die beweging op te vangen en in de programma’s, zowel voor de docenten als de studenten. Instemmend werd er geknikt. En dat gun ik ons ook.
Wat mij betreft is dat niet alleen een opdracht van MT’s en directies. Laten we elkaar als docenten in de ogen blijven aankijken dit collegejaar. Laten we scherp zijn op elkaar. Waar doel ik dan op? Werkdruk en energielekken zitten ook vaak in wat we elkaar aandoen. We bedoelen het natuurlijk goed, maar de ‘devil’ zit hier vaak in de ‘details’.
Zijn veranderingen in processen of nieuwe taken wel écht goed doordacht? Zorgt het voor een fijnere werkomgeving voor de student én voor onszelf? Zo niet: geef het aan! Een standaardantwoord is: maar het is zo complex. Dat is vaak onzin. Er is soms gewoon niet goed genoeg over nagedacht. Misschien wel over wat er veranderd of verbeterd dient te worden, maar niet over de complicaties ervan of het te volgen proces. Als je het niet eenvoudig uit kunt leggen, klopt het nog niet goed genoeg.

Sense and simplicity
Deze (oude) slogan van Philips stond voor de belofte dat producten slim van binnen moeten zijn (sense), maar heel makkelijk en prettig in gebruik voor de mens (simplicity). Dat eerste: dat geloof ik wel. Ik werk al 12,5 jaar in het hoger onderwijs en we innoveren samen met het werkveld volop.
Maar laten we vooral ook oog hebben voor de werkbaarheid. Durf soms dingen niet te doen, of niet te aanvaarden. Zeg dat het (nog) niet goed past, of dat er misschien slimmere mogelijkheden zijn. En laten we vooral ook kijken naar de implementeerbaarheid.
Durf soms dingen niet te doen, of niet te aanvaarden
Uit menig werkdrukonderzoek van bijvoorbeeld onze vakbond blijkt dat het vaak kleinere dingen zijn die energie slurpen. Ik noem een paar voorbeelden: administratie bijhouden in programma’s die daar niet voor zijn ontworpen. Roulerend voorzitterschap en notulistschap klinkt sociaal, maar is een draak als een collega ziek is en er geschoven moet worden. Je bent veel tijd kwijt met zaken die niet tot het primaire proces behoren. En leg ook de verantwoordelijk van taken daar waar hij hoort. Niet iedere docent, hoeft alles te doen. Juist niet! Eenheid door verscheidenheid.
Laten we deze professionaliteit en verantwoordelijkheid als docenten zelf oppakken en dit vanaf dit nieuwe collegejaar beter doen. Zodat we de relaxtheid van de vakantie nog even vast kunnen houden. Dat gun ik niet alleen elkaar, maar dat gun ik onze studenten ook!

Luc Van Dijk-Wijmenga
Communicatiedocent en coördinator Exchange, Erasmusprojecten en minor International Communication


